Iran en Oman hebben volgens het Iraanse leger afspraken gemaakt over het verdelen van inkomsten uit de Straat van Hormuz. Daarmee lijken de onderhandelingen over de belangrijke vaarroute een stap verder te zijn dan een dag eerder naar buiten werd gebracht.
Toch betekent het akkoord niet dat de Straat van Hormuz direct volledig opengaat. Iran stelt aanvullende voorwaarden en beschuldigt de Verenigde Staten ervan de onderhandelingen te vertragen.
Iran en Oman maken afspraken over inkomsten
Iran en Oman hebben volgens de Iraanse Revolutionaire Garde (IRGC) afspraken gemaakt over de verdeling van inkomsten uit de Straat van Hormuz. Ook zouden beide landen overeenstemming hebben bereikt over hun aandeel in de wateren van de strategisch belangrijke zeestraat.
“Er zijn afspraken gemaakt over het aandeel van ieder land in de wateren van de zeestraat en over het aandeel van Iran en Oman in de inkomsten”, zei IRGC-woordvoerder Hossein Mohebbi woensdag tegen het Iraanse staatsmedium Sepah News.
Hoeveel geld schepen straks mogelijk moeten betalen, waarvoor precies wordt betaald en hoe Iran en Oman de opbrengsten verdelen, is nog niet bekendgemaakt.
Opvallend is dat de IRGC hiermee verder gaat dan de gezamenlijke verklaring die Iran en Oman dinsdag publiceerden. Daarin spraken de landen alleen over een tijdelijk plan om de scheepvaart door Hormuz weer op gang te brengen. Over inkomsten of een definitieve overeenkomst werd toen niets gemeld.
Bovendien heeft Oman de nieuwe claim van de IRGC nog niet bevestigd. Daarmee blijft onduidelijk hoe definitief de afspraken over de inkomsten daadwerkelijk zijn.
Volledige heropening Hormuz nog onzeker
Een akkoord tussen Iran en Oman betekent bovendien niet dat schepen onmiddellijk weer vrij door de zeestraat kunnen varen.
Teheran koppelt een normalisering van het scheepvaartverkeer aan eerdere afspraken met de Verenigde Staten. Iran eist onder meer verlichting van sancties, het opheffen van de Amerikaanse blokkade van Iraanse havens en het vrijgeven van bevroren Iraanse tegoeden.
Washington heeft vooralsnog niet aangegeven bereid te zijn aan die voorwaarden te voldoen.
Volgens Mohebbi ligt de vertraging dan ook bij de Verenigde Staten. “De VS blokkeren dit proces, waardoor de vooruitgang wordt vertraagd”, zei hij zonder verdere uitleg.
Betalen voor doorgang door Hormuz
Vooral de afspraken over inkomsten zijn opvallend. Iran begon in de eerste weken van de oorlog bij sommige schepen geld te vragen voor een veilige doorgang door de Straat van Hormuz. Later sprak Teheran niet langer over tol, maar over betalingen voor diensten rond de scheepvaart.
Oman nam eerder juist afstand van tolheffing. Het land liet in juli bij de scheepvaartorganisatie van de Verenigde Naties weten tegen dergelijke heffingen in Hormuz te zijn. Tegelijkertijd waarschuwde Oman Europese functionarissen volgens Bloomberg dat schepen mogelijk wel moeten betalen voor bepaalde diensten.
Het verschil lijkt klein, maar is belangrijk. Tol betalen puur om door de zeestraat te mogen varen ligt politiek gevoelig. Kosten voor bijvoorbeeld begeleiding, beveiliging of andere maritieme diensten kunnen anders worden uitgelegd.
Hoe de nieuwe afspraken tussen Iran en Oman precies worden vormgegeven, is nog niet bekend. Daardoor blijft ook onduidelijk welke schepen straks moeten betalen en waarvoor.
De belangen zijn enorm. Voor de oorlog liep ongeveer een vijfde van de wereldwijde olie en vloeibaar aardgas door de Straat van Hormuz. Sinds 28 februari is de vaarroute grotendeels gesloten, al varen sommige schepen er nog wel doorheen.
Een akkoord over het beheer en de inkomsten kan de weg vrijmaken voor meer scheepvaart. Een volledige heropening blijft voorlopig echter afhankelijk van de bredere strijd tussen Iran en de Verenigde Staten.
Het bericht Iran claimt akkoord met Oman over inkomsten Straat van Hormuz verscheen eerst op Newsbit.