Nederland begint de komende winter met een ongemakkelijke uitgangspositie. De gasopslagen zijn minder goed gevuld dan in veel andere Europese landen, terwijl de markt nog altijd sterk afhankelijk is van geïmporteerd LNG. Daardoor kan een koude winter relatief snel doorwerken in de gasprijs.
Energiedeskundigen waarschuwen vooral voor de combinatie van lage voorraden, een stevige wintervraag en concurrentie met Azië. Als het tegenzit, kunnen Nederlandse huishoudens dat uiteindelijk merken aan hun energierekening.
Nederland heeft minder gasbuffer dan gewenst
De Europese gasopslagen waren eind augustus voor iets meer dan 60 procent gevuld. Nederland bleef daar met ongeveer 43 tot 44 procent duidelijk bij achter. Het Europese streven is om de voorraden richting december verder aan te vullen.
Dat verschil is belangrijk. Opgeslagen gas fungeert namelijk als buffer wanneer de vraag in de winter plotseling stijgt. Hoe kleiner die reserve, hoe afhankelijker een land wordt van nieuwe aanvoer op de internationale markt.
Nederland kan technisch gezien nog extra gas opslaan, maar de vraag is vooral tegen welke prijs. Als veel landen tegelijk LNG nodig hebben, moeten Europese afnemers concurreren met kopers uit bijvoorbeeld Azië.
Kou kan gasprijs snel omhoog duwen
Bij een zachte winter hoeft de beperkte voorraad geen groot probleem te worden. Maar bij langdurige kou stijgt de vraag naar verwarming snel en moet er veel extra gas worden ingekocht.
Deskundigen waarschuwen dat de Europese gasprijs bij een ongunstig winterscenario zelfs richting 120 euro per megawattuur kan bewegen. Niet alleen het weer speelt daarbij een rol. Ook de Aziatische vraag en de beschikbaarheid van LNG zijn belangrijk.
Dat maakt deze winter anders dan een winter waarin de opslagen ruim gevuld zijn. Er is simpelweg minder ruimte om onverwachte tegenvallers op te vangen.
Vast energiecontract kan weer interessanter worden
Voor consumenten kan de situatie gevolgen hebben voor de keuze tussen een vast en variabel energiecontract. Wie nu voor langere tijd een prijs vastzet, koopt in feite zekerheid voordat de wintervraag volledig op gang komt.
Bij een zachte winter kan een variabel contract uiteindelijk goedkoper uitpakken. Bij een sterke stijging van de gasprijs biedt een vast tarief juist bescherming tegen hogere marktprijzen.
De komende maanden draait het daarom vooral om één vraag: blijft het weer mild genoeg om de beperkte gasbuffer te ontzien, of moet Europa midden in de winter opnieuw stevig concurreren om iedere extra lading LNG?
Klimaatminister Sientje van Veldhoven (D66) garandeerde gisteren dat de gaskraan deze winter in ieder huishouden open kan blijven. De belangrijkste onzekerheid is daarmee niet zozeer of er voldoende gas beschikbaar blijft, maar hoeveel consumenten ervoor moeten betalen. Hoe koud de winter wordt, speelt een belangrijke rol bij de uiteindelijke stijging van de gasprijs.
Het bericht Slecht nieuws voor wie deze winter de verwarming aanzet verscheen eerst op Newsbit.