Regels kunnen consumenten beschermen en vertrouwen in de cryptomarkt vergroten. Volgens een panel op Bitcoin Amsterdam slaat de balans echter geregeld door, waardoor vooral kleine bedrijven minder ruimte krijgen om te vernieuwen. De sprekers riepen daarom op tot voorspelbare regels en meer samenwerking met de sector.
Kleine bedrijven voelen de druk
Moderator Jos Lazet, topman van Blockrise, sprak op 5 november met Mauro Lorenzo Halve van branchevereniging VBNL, Tom van Lamoen van de Libertaire Partij en consultant Simon Lelieveldt. Centraal stond de vraag waar regulering thuishoort in een gedecentraliseerde sector.
Van Lamoen wees vooral op het verschil tussen grote en kleine bedrijven. Grote beursgenoteerde ondernemingen hebben doorgaans genoeg geld en personeel om vergunningen aan te vragen en uitgebreide controles uit te voeren. Voor kleinere partijen kunnen dezelfde eisen een veel grotere last vormen.
“Grote bedrijven kunnen het vaak wel behappen, de regels en de kosten die erbij komen. Maar bij kleine bedrijven is het echt wel een probleem.”
Ook onvoorspelbare uitleg van bestaande regels maakt ondernemen volgens hem moeilijker. Bedrijven weten daardoor niet altijd waar zij op langere termijn aan toe zijn. Dat kan Nederland minder aantrekkelijk maken voor nieuwe bitcoinbedrijven.
Sector wil meedenken over regels
Halve ziet zelfregulering als een belangrijk deel van de oplossing. Daarbij stelt de sector eigen standaarden op, terwijl zij in gesprek blijft met wetgevers en toezichthouders. Zulke afspraken kunnen volgens hem sneller worden aangepast wanneer de technologie of markt verandert.
De Europese cryptowet MiCA moet consumenten beter beschermen en de markt duidelijke regels geven. Halve stelde echter dat de invoering in de praktijk ook nieuwe problemen heeft veroorzaakt. Ervaringen van bedrijven kunnen volgens hem worden gebruikt om tekortkomingen te herstellen zonder bescherming los te laten.
Kritiek op verplichte klantcontroles
Lelieveldt richtte zijn kritiek vooral op regels voor klantidentificatie en de bestrijding van witwassen. Hij vindt dat beleidsmakers te weinig meten of de grote administratieve last daadwerkelijk leidt tot minder financiële criminaliteit. Ook waarschuwde hij voor gevolgen voor privacy en burgerrechten.
“Als er iemand uit de praktijk komt en zegt: ‘Het werkt voor geen meter’, dan wordt daar niet naar geluisterd.”
Het panel wees regels daarmee niet volledig af. De gezamenlijke boodschap was dat consumentenbescherming nodig blijft, maar dat regels proportioneel, voorspelbaar en technologieneutraal moeten zijn. Juist kleinere bedrijven moeten voldoende ruimte houden om nieuwe toepassingen te ontwikkelen.