Nieuw box 3-plan valt koud: Bontenbal spreekt van ‘casinopolitiek’

De oppositie staat nog niet te springen voor de aangepaste box 3-plannen van het kabinet. Links blijft tegen en rechts ziet hooguit lichtpuntjes.

En de scherpste kritiek komt vandaag uit eigen kring, een dag voor het grote debat in de Tweede Kamer.

Kabinet mist meerderheid voor box 3

Het kabinet stuurde vandaag een aangepast belastingplan naar de Tweede Kamer, maar heeft daar nog geen meerderheid voor. D66, VVD en CDA regeren als minderheidskabinet en hebben dus steun van de oppositie nodig.

Een groot onderdeel is de hervorming van box 3, de belasting over spaargeld en beleggingen. Beleggers betalen straks pas belasting over gerealiseerde winsten, in plaats van elk jaar over een verzonnen rendement.

Die vermogenswinstbelasting gaat uiterlijk in 2029 in, een jaar later dan gepland. Morgenavond debatteert de Kamer en op 12 november, over negen dagen, wordt er gestemd. Sneuvelt het pakket, dan vervallen ook meevallers zoals een lagere brandstofaccijns.

Oppositie verdeeld over belastingplan

Progressief Nederland (Pro) en Volt steunen het plan niet. Zij willen dat vermogen zwaarder wordt belast, zodat werkenden minder betalen. Pro-leider Jesse Klaver vindt dat er nu miljarden naar ”de allerrijksten” gaan.

Het kabinet mikt daarom op de ChristenUnie, 50Plus en Groep Markuszower, de zevenkoppige afsplitsing van de PVV. Alle drie zijn voorzichtig positief, onder meer omdat het kabinet 347 miljoen euro uittrekt om een hogere inkomstenbelasting voor defensie terug te draaien.

Toch heeft ChristenUnie-leider Mirjam Bikker nog twijfels over de nieuwe box 3. “Ik maak me zorgen over de dekking”, zegt ze.

Daar komt bij dat de Raad van State maandag adviseerde om het hele plan in te trekken. Volgens het adviesorgaan is het te haastig uitgewerkt, en de Belastingdienst noemt invoering in 2028 onuitvoerbaar.

In het oorspronkelijke plan zouden crypto- en edelmetaalbeleggers bovendien tijdelijk anders worden belast: zij zouden in 2028 en 2029 nog elk jaar betalen over papieren winsten. De Raad wil daarom pas in 2030 één nieuw stelsel voor alle beleggingen.

Ook JA21, BBB en SGP zien voorzichtig ruimte voor een deal, maar willen eerst meer zien op asiel, stikstof en medisch-ethische thema’s.

Bontenbal: ‘niet van casinopolitiek’

De scherpste kritiek komt uit de coalitie zelf. CDA-leider Henri Bontenbal verwijt het kabinet ‘casinopolitiek’, omdat het de plannen zonder zekere meerderheid naar de Kamer stuurt.

Hij gaat nu met de andere coalitieleiders zelf op zoek naar steun. “Ik vind het teleurstellend dat het kabinet het niet voor elkaar heeft gekregen”, zegt Bontenbal.

En zelfs met drie extra partijen hangt de box 3-hervorming aan een zijden draadje. Groep Markuszower zit niet in de Eerste Kamer, waar het kabinet dus opnieuw steun moet zoeken.