Oekraïne dreigt fors te moeten bezuinigen als het parlement niet snel instemt met hervormingen die nodig zijn om miljarden aan westerse steun vrij te krijgen. Volgens de nieuwe premier Sergii Koretskyi is de financiële situatie van het land inmiddels “bijna kritiek”.
Door politieke weerstand in het parlement is ongeveer 3,4 miljard euro aan Europese steun vertraagd. Tegelijkertijd komt Oekraïne dit jaar nog eens ongeveer 23 miljard euro tekort op de defensiebegroting, doordat de oorlog steeds duurder wordt.
Zonder extra geld of nieuwe maatregelen moet de regering diep in de uitgaven snijden. Dat vooruitzicht komt op een bijzonder slecht moment, nu Oekraïne zich voorbereidt op mogelijk de zwaarste winter sinds het begin van de Russische invasie.
Oekraïne heeft miljarden dringend nodig
De druk op de Oekraïense begroting loopt snel op. De oorlog duurt inmiddels meer dan vier jaar en wordt steeds duurder, terwijl Kyiv sterk afhankelijk blijft van financiële steun uit het Westen.
De Europese Unie en het Internationaal Monetair Fonds zijn de twee belangrijkste geldschieters. In ruil voor nieuwe steun willen zij dat Oekraïne hervormingen doorvoert. Daarmee moet onder meer de omvangrijke schaduweconomie worden aangepakt en moeten de belastinginkomsten omhoog.
Een maandenlange impasse in het parlement heeft er echter al voor gezorgd dat ongeveer 3,4 miljard euro aan Europese steun, die in het derde kwartaal had moeten binnenkomen, is vertraagd.
Koretskyi heeft weinig begrip voor parlementsleden die de noodzakelijke maatregelen niet willen steunen.
“Ik denk dat veel mensen niet beseffen hoe ernstig de situatie is”, zegt Koretskyi. “De begroting biedt simpelweg geen ruimte meer. Het parlement moet deze maatregelen goedkeuren, anders kunnen we niet verder.”
Kosten van oorlog blijven snel oplopen
Het begrotingsprobleem wordt groter doordat Oekraïne steeds meer geld nodig heeft voor zijn verdediging. Alleen voor dit jaar is volgens Kyiv sprake van een extra tekort van 27 miljard dollar op de defensiebegroting.
Een belangrijke oorzaak is dat Rusland steeds geavanceerdere drones inzet. Oekraïne moet daardoor soms dure raketten gebruiken om relatief goedkope aanvalsdrones uit de lucht te halen.
“Als een onderscheppingsraket eerst tienduizenden euro’s kostte, kost die nu honderdduizenden, misschien zelfs een miljoen euro”, aldus Koretskyi.
Alleen al in de afgelopen week lanceerde Rusland volgens president Volodymyr Zelenskyy bijna 1.200 drones. Veel daarvan waren sneller en moeilijker te onderscheppen.
Tegelijkertijd heeft Oekraïne een tekort aan raketten waarmee ballistische raketten kunnen worden onderschept. De regering vraagt bondgenoten daarom vrijwel dagelijks om extra militaire steun.
Koretskyi wil tegelijkertijd dat westerse landen meer zekerheid bieden over toekomstige financiële steun. Volgens hem heeft Oekraïne behoefte aan toezeggingen voor de middellange en lange termijn, zodat de regering beter weet hoeveel geld beschikbaar is.
Zelenskyy heeft de EU eerder gevraagd om een deel van een lening van 90 miljard euro, die eigenlijk voor volgend jaar is bedoeld, eerder beschikbaar te stellen.
Oekraïne vreest zwaarste winter sinds onafhankelijkheid
De financiële problemen komen op een bijzonder kwetsbaar moment. Oekraïne bereidt zich voor op een winter die volgens Koretskyi de zwaarste kan worden sinds het land in 1991 onafhankelijk werd.
Rusland voert ondertussen de druk verder op met aanvallen op energievoorzieningen, bedrijven en andere civiele infrastructuur. Zo werden onlangs een locomotief van een passagierstrein en een tankstation in de regio Volyn, vlak bij de Poolse grens, getroffen.
“Dit is pure terreur”, zegt Koretskyi. Volgens hem richt Rusland zich steeds nadrukkelijker op burgers en belangrijke infrastructuur, omdat grote successen op het slagveld uitblijven.
Toch zegt Oekraïne beter voorbereid te zijn dan afgelopen winter. Belangrijke infrastructuur is beter beschermd en de regering wil het aantal mobiele noodcentra en reparatieploegen flink uitbreiden. Die moeten ervoor zorgen dat elektriciteit, verwarming en andere voorzieningen na Russische aanvallen sneller kunnen worden hersteld.
Daarvoor kijkt Kyiv ook naar zijn bondgenoten. Koretskyi vraagt buitenlandse partners om gespecialiseerde machines, apparatuur en personeel naar Oekraïne te sturen, zodat beschadigde infrastructuur zo snel mogelijk weer kan worden opgebouwd.
Voor Koretskyi wordt de komende winter daarmee meteen zijn eerste grote test als premier. Hij trad pas in juli aan en werkte daarvoor jarenlang in de energiesector. Toen hem werd gevraagd wat het belangrijkste doel van zijn regering voor de komende periode is, hield hij het simpel: “Volhouden.”
Het bericht Oekraïne waarschuwt voor zware bezuinigingen zonder miljardensteun verscheen eerst op Newsbit.